Con Gobierno lo por yuda esnan di menos entrada?
Aruba a wordo hinca den un situacion caminda cu e posibilidadnan pa nos por actua pa yuda esnan di menos entrada bai dilanti ta hopi limita.
Den pasado tur Gobierno a hisa e sueldo minimo na varios ocasion (especialmente den aña di eleccion). Ta obvio cu e forma di actua aki no a duna e resultado desea (a menos si e resultado desea tabata di gana voto/eleccion). Poder di compra di hopi Arubano a bay basta atras tanto durante gobernacion di AVP como di MEP.
Hopi hende lo puntra nan mes con esaki por. Gobierno ta hisa minimumloon, Gobierno ta baha belasting, Gobierno ta introduci un AZV pa tur hende, Gobierno ta hisa pensioen, Gobierno ta pone comercio y turista paga mas belasting pa di otro banda duna bek na e “pueblo humilde”, etc. Ta dicon nos a bai atras??
Ta berdad cu tanto MEP como AVP a mustra di ta hopi bon den bini cu iniciativa cu ta zona bon, pero pa tuma decision cu en berdad ta beneficia nos comunidad na un forma duradero y responsabel, nan falta hopi pa sinja.
Pa esnan cu a studia economia ta basta obvio cu cierto decisionan (aunke nan por zona simpatico) lo tin resultadonan negativo a largo plazo. E motivonan pa esaki por ta relativamente complica.
Por busca mas informacion riba internet tocante macro-economics na investopedia y answers.com. Esakinan ta dos site cu ta duna cierto definicion y splicacion riba e topico aki, y tambe ta provee links pa esnan cu lo kier bai mas den detaye.
Ta asina cu e Gobiernonan cu nos pais a conoce tabatin (y tin) e expertonan necesario pa por conseha nan riba e resultadonan di cierto decision. E problema ta cu e decision corecto hopi biaha ta hasi dolor un rato, y su beneficionan por laga warda algun aña, siendo cu nan gusta pensa unicamente te cu e proximo eleccion.
Aki por best compara cu un drogadicto cu sa masha bon cu e corecto ta pa e stop di uza droga. Pero e sa tambe cu pa un periodo lo e sinti hopi malo. E ora ta mas facil pa e djis sigui uza droga, y no preocupa pa futuro. Aunke e sa cu su decision ta malo a largo plazo, e ta prefera e caminda cu ta hasi menos dolor aworaki. Nos tur sa unda e mentalidad aki ta hibabo.
Nos tin 20 aña caba ta tumando e mesun decisionnan malo y ta hasiendo e mesun foutnan. Unda esaki a hiba nos? Nos poder di compra a bai hopi atras, nos pais debe un cantidad increible di placa, y e politiconan tradicional ta sigui insisti riba palabra bunita envez di decisionnan responsabel.
E locual ami ta kere cu ta importante pa cada ken corda ta cu nos por bai dilanti solamente un manera: Traha mas duro y mas eficientemente. Simplemente, nos no por pretende di bira mas rico door di traha menos, ni door di priminti hende “cos” por nada, ni door di crea rabia riba comercio, ni door di yena Gobierno cu demasiado hende.
Den historia di mundo ningun pais a yega di bai dilanti door di traha menos. Ta un problema serio cu nos Gobiernonan ta stimula hende pa exihi mas, y presta menos. Ami ta convenci cu nos mester stimula nos hendenan pa traha mas duro (Y nos tin cu paga nan bon pa esey tambe, claro).
Ta importante pa nos inspira nos comunidad pa traha duro. Trabao duro no ta nada negativo, e ta algo noble. Si nos wak un of dos generacion atras, hopi di nos hendenan cu a yega di traha den Lago tin un “Work Ethic” cu nan lo mester por yuda instila den e generacionnan mas nobo. Mescos ta conta pa nos empleadonan publico. No mucho aña atras tabatin henter un cuerpo di ambtenaar hopi motiva, y hopi responabel. Esaki a bai hopi atras durante e ultimo añanan. Ami ta convenci cu nos por mehora esaki.
Ta imprecindible pa nos drecha nos sistema di educacion pa asina e hendenan cu drenta mercado laboral por ta mas productivo, y por hanja un mihor pago. Pero esaki ta un strategia a largo plazo, y lo no yuda e miles di Arubano cu ta luchando pa por sobrebibi aworaki.
Pa por yuda esnan cu mas a sufri bao di e diferente Gobiernonan di nos pais nos mester corda cu ta un cos so ta conta: Kico y cuanto bo por cumpra cu locual bo ta hanja den bo man. Bo por duna un persona 200 extra pa luna, pero si inflacion resultante ta hasi cu su gastonan ta subi cu 250 florin, e no ta wordo yuda. Pues, nos mester sea creativo y busca solucion caminda cu e beneficio ta uno duradero y cu no ta perhudica nos economia a largo of mediano plazo.
Obviamente, hisamento di minimumloon na un forma irresponsabel ta trece cune un inflacion cu hopi biaha ta neutraliza e aumento. Tampoco no por baha loonbelasting como cu esnan cu menos entrada no ta paga esaki. Subsidio di awa, corriente of productonan di primera necesidad no ta un solucion a largo plazo.
E ora nos mester busca e caminda cu nos por trece cambio cu tin un efecto directo, y tambe cambionan cu ta bai tin efecto mas den futuro. Pa por trece un alivio a corto plazo tin varios alternativo cu nos partido ta mirando. Entre nan ta figura:
Reconsidera BBO. E Medida aki ta e culpable principal di crea un inflacion di mas di 10% den su prome aña di introduccion. Esaki ta e medida mas pisá riba lomba di nos pueblo. Mester busca un forma pa suavisa e efectonan devastador di e medida iresponsabel, sea door di elimina BBO por completo of door di restructur’e.
Nos lo busca solucionnan creativo pa ahusta wegenbelasting pa yuda esnan cu tin vehiculonan mas barata y/of mas eficiente cu combustibel. Esaki no solamente ta yuda esnan di menos recurso, pero lo yuda nos medio ambiente tambe.
Nos lo mester considera ahusta e belastingnan cu comparativamente ta pisa desproporcionalmente riba esnan di menos entrada (accijns riba combustibel?).
Lo mester analisa tur e miles di producto riba cual Gobierno di MEP a hisa Invoerrechten. Den mayoria caso e medidanan aki a dal esnan di menos entrada mas duro.
Tin otro cargonan impone door di Gobierno cu ta pisa demasiado riba esnan di menos recurso, y ta esakinan lo mester wordo mirá di serca pa mira si por alivia e peso cu esnan na mando a impone riba esnan di menos entrada.
A largo plazo lo mester busca alternativa pa baha e peso cu prijs di awa y corriente ta nifica pa nos comunidad, y lo mester uza tur herment na nos disposicion (incluyendo ahusta salario minimo na un forma responsabel) pa por percura pa e oportunidad di un bida digno pa cada un Arubano.
Na final di dia, e mihor forma pa nos tur bai dilanti ta door di duna nos comunidad e hermentnan y e incentivonan necesario pa bira mas productivo, y reforsa den nos comunidad e importancia y e valor di locual na Merca nan ta yama: An Honest Day’s Work